Bức tranh đất nước sống động từ cội nguồn đến tương lai
PV: Khi lắng nghe tác phẩm "Việt Nam vươn mình kỷ nguyên mới", điều đầu tiên chạm đến trái tim người nghe chính là một bức tranh đất nước vô cùng sống động, tràn ngập sắc màu và niềm tự hào dân tộc. Tác phẩm đã khái quát trọn vẹn chặng đường lịch sử từ cội nguồn dân tộc, sự dẫn dắt của Đảng, Bác Hồ cho đến ý chí đại đoàn kết một lòng của nhân dân ta ngày hôm nay. Có thể nói, chiều dài lịch sử và chiều rộng của không gian đất nước đã được anh gói gọn rất khéo léo trong từng câu từ và giai điệu đầy cảm xúc. Cụm từ "Việt Nam vươn mình kỷ nguyên mới" mang tầm vóc lịch sử rất lớn. Anh có thể chia sẻ hoàn cảnh sáng tác và nguồn cảm hứng mạnh mẽ nào đã thôi thúc anh đặt bút viết nên những nốt nhạc đầu tiên của ca khúc này?
NS Phi Thường: Đúng như lời Bác Hồ từng dạy: "Dân ta phải biết sử ta / Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam". Là người Việt Nam, ai cũng mang trong mình tinh thần yêu nước nồng nàn. Chính tinh thần ấy đã kết thành khối đại đoàn kết vô địch, giúp chúng ta chiến thắng mọi kẻ thù xâm lược qua mọi thời đại.
Ca khúc này được tôi viết từ niềm tự hào sâu sắc trước những thành tựu phát triển vượt bậc của đất nước, cùng khát vọng đưa Việt Nam bước vào một giai đoạn phát triển mới mạnh mẽ và hiện đại hơn. Tôi muốn dùng âm nhạc để truyền tải tinh thần đoàn kết, ý chí vươn lên và niềm tin trọn vẹn vào tương lai. Những giai điệu đầu tiên được định hình ngay khi trong lòng tôi dâng trào cảm xúc tự hào trước hình ảnh một Việt Nam đổi mới, chủ động hội nhập và ngày càng khẳng định vị thế vững chắc trên trường quốc tế.
"Những giai điệu đầu tiên được hình thành từ cảm xúc tự hào khi nhìn thấy hình ảnh một Việt Nam đổi mới, hội nhập và ngày ngày khẳng định vị thế trên trường quốc tế." - NS Phi Thường
PV: Bài hát mang tinh thần hành khúc rất rõ nét nhưng vẫn giữ được sự mềm mại. Nhạc sĩ đã cân bằng giữa tính thúc giục, hào hùng của nhịp điệu và tính trữ tình, tự hào của giai điệu như thế nào để người nghe dễ tiếp cận nhất?
NS Phi Thường: Tôi chủ động lựa chọn tiết tấu hành khúc làm chủ đạo nhằm tạo ra một khí thế mạnh mẽ, thôi thúc tinh thần dấn thân, tiến lên phía trước. Tuy nhiên, nếu chỉ có vậy thì bài hát dễ bị khô cứng. Vì thế, trong phần giai điệu và ca từ, tôi đã đan cài những nét lướt mềm mại, giàu cảm xúc. Điều này giúp người nghe cảm nhận được tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc một cách gần gũi, tự nhiên nhất. Sự kết hợp này giúp tác phẩm vừa mang tính cổ động cao, vừa dễ đi vào lòng người và phù hợp với nhiều đối tượng khán giả.
PV: Trong bài hát có những hình ảnh rất giàu tính biểu tượng nghệ thuật như "ánh Đảng hồng tươi", "rực rỡ sắc hoa", "con cháu Lạc Hồng"... Nhạc sĩ tâm đắc nhất với câu hát hay phân đoạn nào trong tác phẩm này? Vì sao?
NS Phi Thường: Tôi đặc biệt tâm đắc với những câu hát nhắc đến "con cháu Lạc Hồng". Bởi lẽ, đó là lời nhắc nhở thiêng liêng về cội nguồn, về truyền thống hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước của cha ông. Hình ảnh ấy không chỉ gợi lên niềm tự hào sâu sắc mà còn khơi dậy ý thức trách nhiệm của mỗi người Việt Nam hôm nay trong việc tiếp nối, gìn giữ và phát huy những giá trị tốt đẹp mà các thế hệ đi trước đã dày công để lại.
Điểm nhấn học thuật và khát vọng "sánh vai năm châu"
PV: Về mặt chuyên môn, ca khúc được viết ở nhịp 2/4 với tốc độ vừa phải nhưng dứt khoát, mang tính chất của một khúc hành khúc kết hợp ca khúc quần chúng, tạo bước đi vững chãi. Giai điệu chuyển động chủ yếu theo các bước nhảy âm trì (giãn cách quãng ba, quãng bốn, quãng năm phẳng) kết hợp đi liền bậc, tạo nên sự cân bằng giữa tính uyển chuyển và sự mạnh mẽ. Các nốt móc đơn liên tiếp ở các đảo phách nhẹ tạo độ nảy, tươi vui cho bài hát. *
Bài hát có cấu trúc đoạn đơn phát triển rất mạch lạc: nửa đầu tập trung ngợi ca Đảng, Bác Hồ và bức tranh đất nước đổi mới; nửa sau bắt đầu từ câu "Kỷ nguyên mới mở ra trang sử mới" chính là cao trào với tầm nhìn vĩ mô. Đặc biệt, ở phần kết thúc, anh sử dụng cấu trúc khung thay đổi: Khung 1 là "sánh vai khắp năm châu" và Khung 2 là "bước tương lai sáng ngời". Dụng ý kết cấu mang tính học thuật này nhằm gửi gắm kỳ vọng gì của anh vào chặng đường sắp tới của đất nước?
NS Phi Thường: Từ những ngày còn ngồi trên ghế nhà trường cho đến tận bấy giờ, câu nói nổi tiếng của Bác Hồ vẫn luôn vang vọng trong tâm trí tôi: "Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ phần lớn ở công học tập của các cháu".
Khi thiết kế phần kết, tôi muốn gửi gắm một thông điệp mang tính tiếp nối. Nếu câu hát "sánh vai khắp năm châu" (ở khung 1) đại diện cho khát vọng hội nhập, khẳng định vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế; thì câu "vững bước tương lai sáng ngời" (ở khung 2) lại là cái nhìn hướng về hành trình dài rộng phía trước bằng sự lạc quan và niềm tin sắt đá. Cấu trúc kết mở này mở ra một tầm nhìn rộng lớn hơn: không chỉ dừng lại ở việc đạt được vị thế xứng đáng, mà là quyết tâm giữ vững mạch phát triển bền vững cho muôn đời sau.
Nhạc sĩ Nguyễn Phi Thường - Hội viên Hội Âm nhạc Hà Nội
Hướng tới thế hệ trẻ và sứ mệnh kết nối cộng đồng
PV: Dù ca ngợi những giá trị truyền thống, lịch sử mang tính chính luận nhưng giai điệu của bài hát lại rất trẻ trung, rộn rã. Khi sáng tác, anh có chủ đích hướng tác phẩm này đến việc tiếp cận và khơi dậy lòng yêu nước trong thế hệ trẻ ngày nay không?
NS Phi Thường: Thưa quý thính giả, đặc biệt là các bạn trẻ, ngay từ khi đặt bút viết những nốt nhạc đầu tiên, tôi đã luôn mong muốn ca khúc này phải chạm được tới thế hệ trẻ. Chính vì vậy, song song với nội dung sâu sắc về lòng yêu nước và lịch sử, tôi đã chọn một hệ thống tiết tấu tươi mới, rộn ràng, dễ nhớ và ngập tràn năng lượng. Tôi hy vọng giai điệu này sẽ là một người bạn đồng hành khơi dậy niềm tự hào dân tộc, thúc đẩy tinh thần cống hiến và ý thức trách nhiệm xây dựng quê hương trong thế hệ Gen Z và Gen Alpha hiện nay.
PV: Một câu hỏi cuối, nhạc sĩ mong muốn ca khúc "Việt Nam vươn mình kỷ nguyên mới" sẽ vang lên trong những không gian hay sự kiện như thế nào để phát huy tối đa giá trị cổ vũ tinh thần đại đoàn kết dân tộc?
NS Phi Thường: Tôi mong muốn ca khúc sẽ được vang lên thường xuyên và rộng khắp: từ các sự kiện chính trị, văn hóa mang tầm quốc gia, các chương trình nghệ thuật cộng đồng, cho đến các buổi sinh hoạt tại trường học, cơ quan, doanh nghiệp vào những dịp kỷ niệm, ngày lễ lớn của đất nước.
Đặc biệt, tôi hy vọng bài hát sẽ trở thành nguồn cảm hứng, bạn đồng hành trong các hoạt động hướng về cộng đồng. Qua đó, tác phẩm góp phần lan tỏa mạnh mẽ tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc, củng cố niềm tin và khát vọng phát triển của Việt Nam trong kỷ nguyên mới, đồng thời đóng góp một tiếng nói yêu chuộng hòa bình gửi tới thế giới.
PV: Xin cảm ơn những chia sẻ đầy tâm huyết và sâu sắc của nhạc sĩ Phi Thường. Chúc cho ca khúc sẽ lan tỏa rộng rãi và tiếp thêm sức mạnh tinh thần cho người nghe trên mọi miền Tổ quốc!
